Vooruitblik van trendwatcher Adjiedj Bakas op 2026

Vooruitblik van trendwatcher Adjiedj Bakas op 2026

Nog even en we leven in 2026. Volgens de Chinese dierenriem is dat het Jaar van het Paard.

Paarden zijn elegant, loyaal, intuïtief, vrijdenkend, populair, extravert en leergierig. Maar ze zijn ook tactloos, egocentrisch, onvoorspelbaar en onbevreesd. Als ze een doel voor ogen hebben, zijn ze doof en blind. Het Jaar van het Paard kenmerkt zich door een drang om hard te werken en doelen te bereiken. 2026 is bovendien geen gewoon paardenjaar. Het element vuur versterkt de energie van het paard en zorgt voor extra passie en moed, maar ook voor drift en dramatiek. In zo’n Jaar van het Vuurpaard gaan mensen de barricades op, terwijl dramaqueens en borderliners zich volop uitleven en ik vrees ook voor meer HITTE. Het wordt allesbehalve saai!

Verflanking van de politiek

Het politieke midden verdampt steeds verder. Op links en rechts winnen de flanken terrein. In de Verenigde Staten is de Republikeinse partij overgenomen door haar rechterflank, terwijl de Democratische partij door de linkerflank wordt gedomineerd. Beide flanken waren vroeger piepklein en binnen beide partijen had traditioneel het middenveld het voor het zeggen, met als gevolg dat de twee vaak een gemeenschappelijke basis konden vinden voor samenwerking. Dat is nu anders. Republikeinen en Democraten staan lijnrecht tegenover elkaar. De rechtse Donald Trump en Zohran Mamdani, de linkse burgemeester van New York, zijn elkaars natuurlijke tegenpolen.

Ook in Nederland en België is het politieke midden verflankt. De fel-linkse flank heeft het ene deel van het politieke spectrum overgenomen, de fel-rechtse flank het andere. In België leidde dat voor het eerst tot een regering geleid door de N-VA. In Nederland won D66 de verkiezingen dankzij een verharding van het asiel- en immigratiestandpunt. Die verrechtsing is een gevolg van de verder weinig succesvolle deelname van Geert Wilders’ PVV aan het kabinet-Schoof. In 2026 treedt het kabinet-Jetten aan en dat neemt wat ideeën van Wilders over. Ik verwacht dat Jesse Klaver alle partijplannen in de prullenbak kiepert om minister te kunnen worden. Femke Halsema wordt dan partijleider van GroenLinks-PvdA en vicepremier. De gesneefde Frans Timmermans krijgt een baan bij de VN.

Wilders zal van de verrechtsing niet de vruchten plukken. Ik verwacht dat hij binnen niet al te lange tijd met pensioen gaat en zijn PVV overdraagt aan Martin Bosma. Bij de komende gemeenteraadsverkiezingen gaat de PVV-stem naar FVD, Ja21 en BBB. Deze drie kunnen op termijn fuseren, misschien wel onder leiding van Lidewij de Vos. Van deze nieuwe, jonge FVD- leider gaan we nog veel horen. Ze is een groot talent en past prima in het Jaar van het Paard, waarin persoonlijke vrijheid en het losbreken uit beperkingen centraal staan. Ook Rob Jetten hoort bij het paardenjaar. Hij kan zijn stempel op het Binnenhof drukken door à la Trump een balzaal aan dit historische complex toe te voegen. Ik verwacht dat Jetten zich ontwikkelt tot een nieuwe Mark Rutte. Met zijn Argentijnse First Husband completeert hij de Argentinisering van ons land, die koningin Máxima in gang heeft gezet.

Met Jetten krijgen we een van de best gestylede premiers ter wereld. Hij laat zien dat gay- mannen vaak een groter stijlgevoel hebben dan hetero’s. Het CDA zou er goed aan doen een team van gay-stylisten, -kleermakers en -kappers in te huren om Henri Bontenbal te pimpen. Weg met die coupe windhoos en de hobbezakpakken van C&A, en met een fris geknipt presidentieel kapsel strak in het Italiaanse pak! Paarden zijn elegant en in 2026 is uiterlijk belangrijk.

De grote pensioneringsgolf en gewenste intimiteit in het AaiMij tijdperk

Tijdens de coronapandemie begonnen babyboomers stilletjes met pensioen te gaan. Nu komt de grote hausse. Dat leidt tot druk op de arbeidsmarkt. Maar ook steeds meer pensionado’s blijven actief. Achter de geraniums vervelen ze zich en missen ze zingeving en sociale contacten. Ruim één op de drie Nederlanders noemt zich eenzaam en eenzaamheid is dodelijker dan roken, obesitas en alcoholisme. Opvallend is dat steeds meer twintigers een burn-out krijgen en depressie neemt eveneens hard toe onder hen. Dankzij AI kunnen we steeds meer lichamelijke ziektes genezen, maar met geestesziekten gaat dat moeilijker. AI kan zelfs psychologische problemen verdiepen.

Eenzaamheid is nu al dodelijker dan roken, obesitas en alcoholisme

Gelukkig zien we op de eenzaamheidsmarkt steeds creatievere ondernemers. In Amerika organiseren bars en cafés hug-inns waar je malkander en het barpersoneel mag knuffelen en omhelzen. Het meToo-tijdperk van ongewenste intimiteiten wordt opgevolgd door een tijdperk van gewenste intimiteit. Van een schouderklopje geven heeft nog niemand een blessure gekregen. Ik noem dit gemakshalve het AaiMij tijdperk Gezelschapsheren en -dames en troostjongens en -meisjes doen in 2026 goede zaken. Ik verwacht verder dat D66 euthanasie bij een voltooid leven mogelijk maakt en ook doe-het-zelf- euthanasie wordt gemakkelijker. De Pil van Drion koop je straks gewoon op AliExpress.

Euthanasie bij dementie wordt eveneens mogelijk. Nu bekend is dat de vroegere CDA-leiders Ruud Lubbers en Dries van Agt beiden voor euthanasie hebben kozen om te gaan hemelen, zullen de christendemocraten overstag gaan.

Wees voorzichtig met Chinezen

Het Jaar van het Paard kenmerkt zich door optimisme en enthousiasme. In combinatie met de impulsiviteit en ongeduldigheid van het paard kan dat leiden tot onvoorspelbare situaties. We hebben een opmaat gekregen met de tactloze manier waarop demissionair minister van Economische Zaken Vincent Karremans – overigens een groot politiek talent – omsprong met de Chinese chipsfabrikant Nexperia. Chinezen vergeten niets en spelen op de lange termijn. Nederland kan generatieslang last hebben van Karremans’ poging de Chinezen buiten spel te zetten. Dat terwijl China van steeds groter belang is voor ons als handelsland. Onze politieke en ambtelijke top doet er goed aan in 2026 een cursus sinologie te volgen. Ken je vijand, waarschuwde Sun Tzu al in zijn eeuwenoude meesterwerk De kunst van oorlogvoering. China val je niet direct aan, maar via bochtjes en omwegen.

2026 wordt in veel opzichten het Jaar van China. Het land leidt de wereld in de energietransitie. Met zijn 1,4 miljard inwoners is China de grootste uitstoter van broeikasgassen ter wereld, maar het neemt ook jaarlijks meer zonnepanelen en windmolens in gebruik dan de rest van de planeet samen. China investeert zoveel in groene technologie dat de energietransitie afhankelijk is geworden van China, of het nu gaat om grondstoffen of patenten. China verdient inmiddels meer aan de export van groene technologie dan de Verenigde Staten aan de uitvoer van olie en gas. Maar China aarzelt ook geen moment om die afhankelijkheid als machtsmiddel in te zetten. Wees dus voorzichtig en vooral beleefd, want ook wat betreft de ingrediënten van geneesmiddelen zijn we afhankelijk van China.

Een wereld van invloedssferen

China’s enige tegenspeler van formaat zijn de Verenigde Staten en de machtsstrijd tussen beide grootmachten tekent zich af in Latijns-Amerika. China heeft geïnvesteerd in lithiummijnen in Bolivia, Argentinië en Chili en is de grootste afnemer van olie uit Venezuela. De Trump-regering wil de Chinezen van het continent verdrijven en dit lijkt de werkelijke reden achter de Amerikaanse aanvallen op Venezolaanse drugsboten en de enorme troepenopbouw in het Caraïbisch gebied. Om drugsboten op te blazen hoef je niet ’s werelds grootste vliegdekschip binnen handbereik te hebben. Voor regime change in Venezuela is het echter handig. Amerikaanse controle over de enorme Venezolaanse olievoorraden zou een gevoelige slag betekenen voor China. Trump ziet de wereld in invloedssferen en Latijns-Amerika is van de VS. Of hij bereid is om in ruil Zuidoost-Azië en Taiwan aan de Chinezen te laten, zullen we zien in 2026.

Mediaster Trump blijft dominant

Donald Trump blijft in het nieuwe jaar de grootste mediaster. Het is jammer voor de mensen die hem haten en tegen hun televisiescherm schreeuwen zodra ze hem zien. Sowieso kun je dat beter niet doen, want onderzoek leert dat een minuut van boosheid genoeg is om je immuunsysteem vijf uur lang te ontregelen. Ontbozen dus! Dankzij The Donald is het weer koest in Gaza en ik verwacht dat hij in 2026 hetzelfde bereikt in Oekraïne, waarna Europa zich kan herpakken en Oekraïners eindelijk naar de stembus kunnen om een nieuwe president te kiezen. Gelukkig maar, want we zijn oorlogsmoe en mensen kiezen er vaker voor om het nieuws te mijden. Desondanks zet in 2026 de militarisering van ons land door. Defensiefabrieken schieten als paddenstoelen uit de grond en er wordt weer gepraat over herinvoering van de dienstplicht. We blijven ook te maken houden met Russische plaagstootjes, zoals overvliegende drones die het vakantievliegverkeer platleggen, maar oorlog zal het niet worden.

AI raakt ingebed

In 2025 hebben we spectaculaire ontwikkelingen gezien op het gebied van AI, zoals de introductie van video-app Sora van OpenAI. De hele wereld was opeens druk met het schrijven van prompts om bedriegend echte filmpjes te maken. Ongetwijfeld worden we ook in het Jaar van het Paard weer met toepassingen geconfronteerd die onze gemoederen bezighouden. Maar het zal vooral een jaar zijn dat in het teken staat van de inbedding van AI in bedrijfsprocessen. AI-systemen worden betrouwbaarder en werken steeds zelfstandiger, waardoor ze bijvoorbeeld de klantenservice of planning kunnen overnemen. AI gaat nu werkelijk waarde toevoegen aan de productieketen.

Groeiende digitale werkloosheid en omscholen op mbo en vmbo

Dit heeft gevolgen voor de werkgelegenheid. De afgelopen maanden hebben bedrijven als Amazon, UPS en Microsoft al duizenden banen geschrapt, vooral van programmeurs, administratieve medewerkers en (lagere) managers. Veel bedrijven overwegen hetzelfde en in het Jaar van het Paard zien we een ontslaggolf van witteboordenwerkers die mogelijk wordt gemaakt door AI. Automatisering kost niet alleen banen, maar creëert ook nieuwe. De ontwikkelingen op het gebied van AI gaan echter zo snel dat de arbeidsmarkt voor het eerst in de geschiedenis de technologie niet kan bijhouden. In het bijzonder jonge mensen die opleidingen hebben gevolgd waaraan werkgevers geen behoefte meer hebben, worden getroffen. Dat deel van gen Z dat niet praktisch is geschoold moet ermee rekening houden dat het niet alleen geen woning kan vinden, maar ook geen baan.

Naar de Groningse Aardgas Maatschappij

AI heeft (in elk geval) één heel groot nadeel: het menselijk brein kost maar 5 Watt aan energie per dag, AI gebruikt fors meer. In Europa, en ja, ook in Nederland, hebben we nu krankzinnig hoge energieprijzen. Daardoor groeit ook in 2026 de de-industrialisering verder, terwijl de inflatie verder wordt aangejaagd. Willen we vooruitkomen en AI omarmen, dan is plenty goedkope energie nodig. We moeten dus subiet beginnen met het bouwen van Borssele 2, 3, 4 en 5. TNO waarschuwt echter dat dan nog dertien kleine kerncentrales nodig zijn. Ook kunnen we de NAM opdoeken en vervangen door de GAM, de Groningse Aardgas Maatschappij, met Groningers als aandeelhouders. Dan kan in het Qatar van Europa het gas weer volop stromen en wordt iedere Groninger miljonair.

Leren door te doen en kwantumcomputers

Het internet, dat tot nu toe het gros van het lesmateriaal leverde voor AI-systemen, is zo’n beetje leeggeplukt. De enige manier voor AI’s om verder te leren is door ervaring. De start-up Periodic Labs – opgezet door oud-onderzoekers van OpenAI en DeepMind – haalde 300 miljoen dollar op bij investeerders om een laboratorium te bouwen waar robots zelfstandig experimenten zullen uitvoeren en door vallen en opstaan moeten leren. Het bedrag laat zien hoeveel van deze richting wordt verwacht. Het is ook een garantie dat we hier meer van zullen horen. Investeerders moeten tevreden worden gehouden en nieuwe financiers moeten over de brug worden getrokken. Dat lukt alleen met succesverhalen of met verhalen over doorbraken die binnen handbereik liggen. Daarvan zullen we er in 2026 veel horen, al zullen sommige opgeblazen zijn.

De honderden miljoenen die in AI worden geïnvesteerd zijn een veelvoud van wat wordt uitgegeven aan die andere tot de verbeelding sprekende technologie: kwantumcomputers. Kwantumcomputers zijn veel krachtiger dan gewone computers en zijn gebouwd op basis van de wetten van de kwantummechanica, waardoor ze met hele nieuwe types algoritmen kunnen werken en informatie op een hele andere, veelomvattender manier kunnen verwerken. Ze zijn ook vele malen sneller. De verwachting is dat dit tot allerlei wetenschappelijke doorbraken zal leiden. Kwantumcomputers zijn nu nog gigantisch groot en kwetsbaar, maar bedrijven als Google en Microsoft zeggen het afgelopen jaar doorbraken te hebben geboekt. Een deel ervan berust bovendien op ontdekkingen die eerder door kwantumcomputers zijn gedaan. De aandelenkoersen van bedrijven die zich met kwantumonderzoek bezighouden stijgen en de investeringen in het veld groeien. Hype of niet, in 2026 gaan we meer over kwantumcomputers horen.

‘Verkeerde diversiteit’ en de Hutspotgod

Ben je rechts edoch zwart of een brunette (m/v/x), dan ben je van de verkeerde diversiteit. Ben je gay en rechts idem. Ben je moslim, een gekleurde medemensch of gay, maar pro-Israel, ben je ook weer van de verkeerde diversiteit in 2026. Maar de gays for gaza worden gelukkig minder luidruchtig en we zien minder regenboogvlaggen, nu ook premier Jetten die lelijke dingen spuugzat is. Wie ook out zijn in het nieuwe jaar, zijn dikke mensen. Dankzij Ozempic en Mounjaro kunnen we straks allemaal slank zijn en daarmee keert fatshaming terug. Toch nog dik? Eigen schuld.

Nu GenZ terugkeert naar God en zelfs weer naar de kerk gaat, is mijn voorspelling van twintig jaar geleden uitgekomen. Het adagium van de nieuwe gelovigen is: ik geloofde niet meer in God, maar ik miste hem zo. Dit leidt niet per se tot één religie die in de lift zit, maar meer tot de hutspotgod, een mix van verhalen, rituelen en gebruiken uit verschillende religies.

Twijfelmoeders, teeltkeuze en biseksualisering

De Nationale Vruchtbaarheidstest werd in 2025 voor de derde keer afgenomen. Bij de eerste keer in 2021 had 77 procent van de deelnemers nog een kinderwens. In 2025 was dat gedaald naar 61 procent. Carrière, woningnood, de wereld ontdekken en ergens ooit nog eens een kind. Steeds meer Nederlanders schuiven hun kinderwens voor zich uit en een groeiende groep ziet er zelfs helemaal vanaf, blijkt uit nieuw onderzoek. Experts waarschuwen dat dat niet zonder risico is. Veel mensen overschatten hoeveel tijd ze eigenlijk nog hebben.

Achter deze cijfers zitten talrijke persoonlijke verhalen, te lezen bijvoorbeeld op de Facebookpagina Twijfel over kinderwens, voor vrouwen die niet zeker weten of het moederschap bij hen past. De één twijfelt om financiële redenen, de ander wegens duurzaamheid of omdat de wereld zo onrustig is. Er zijn ook vrouwen die dachten dat ze altijd kinderen wilden, maar bij wie het leven anders liep. Bovendien zijn er steeds meer singles die zich afvragen: wil ik dit wel alleen doen? Achter elke voordeur schuilt een ander verhaal. Vroeger gold voor de meeste vrouwen rond de 30 de Torschlusspanik, zoals de Duitsers dat zo mooi formuleren: paniek wanneer de biologische deur naar de kinderwens dreigt te sluiten. Rammelende eierstokken dus. Maar dat gerammel neemt af. Niet alleen in ons land. Zelfs in het volkrijke India daalt het aantal geboorten. Indiërs uit de middenklasse kregen vroeger gemiddeld twee tot drie kinderen, nu daalt dat naar één of zelfs geen.

Vrouwen hanteren een strikte teeltkeuze. Ze vinden niet iedere man geschikt om de vader van hun kinderen te worden. Ze zijn daarom bereid om op de ideale man te wachten en gaan dan voor de tweede of zelfs derde leg. Maar de kinderwens bij mannen daalt ook. Gen Z-jongens binden zich liever niet. Gen Z-meisjes wel, maar die gaan dan voor een millenialman. Onder de heteromannen die de heterovrouwen niet blieven voor hun teeltkeuze zie je de trend tot biseksualisering. Net als in het dierenrijk. Er zijn dieren, zoals gorilla’s en leeuwen, waarbij alleen de leider van de kudde van bil mag met de vrouwen. De andere mannetjes beklimmen dan elkaar. Op de dierenscholen leren ze dat dit prima is. Het lijkt me een goed voorbeeld voor onze religieuze scholen.

Wat ons verder te wachten staat

Het Jaar van het Paard wordt kleurrijk. In de mode en in het interieur rukken designs uit andere culturen op. Nu al zie je meer Indiase en Afrikaanse kleding in het straatbeeld, en in de muziek blenden westerse en niet-westerse stijlen. Het staatsbezoek dat ons koningspaar in december 2025 aan Suriname brengt, zorgt voor een Surinaamse revival. Nederlandse en Vlaamse ondernemers investeren in het land – een goed voorbeeld is de Westlandse tuinder en foodgoeroe Rob Baan, die een oude plantage nieuw leven inblaast – we gaan vaker naar Suriname op vakantie en Surinaams eten wordt populairder. Indiase vegarecepten maken ondertussen groenten eindelijk lekker, desondanks keren meer vegetariërs terug naar het vlees – het zijn rare tijden, lieve menschen.

Ze kunnen beter bij de rauwkost blijven, want groenten zijn gezond en in. Het kabinet-Jetten gaat fors bezuinigen op de zorg. In mijn boek De Toekomst van Zorg toonde ik al aan dat dit kan door de regeldruk te verlagen, dankzij AI-gedreven innovaties en door fors in te zetten op preventie. Dat laatste betekent ook gezonder eten, met meer groente. Veel mensen zijn het haastige bestaan zat en kiezen ervoor om bijvoorbeeld in het weekend uitgebreid te gaan koken voor een groter gezelschap. Oma’s recepten worden opnieuw gebruikt: slow cooking en slow food. Samen eten is niet alleen gezellig, maar ook gezond, voor zowel lichaam als geest. Rustiger eten geeft de spijsvertering de tijd haar werk te doen en ondertussen kunnen we contempleren op wat we eten en hoe dat op onze bordjes is beland. Of gewoon bij elkaar ons hart uitstorten. We gaan ook in een langzamer tempo leven en elkaar vaker opzoeken. Netwerk-etentjes waarbij wildvreemden elkaar treffen en samen aan de dis gaan en zich met elkaar verbinden zijn hot. En wie weet wat voor moois er aan de eettafels opbloeit. Ook heel fijns: in 2026 wordt de Sagrada Famiglia kathedraal van architect Gaudi in Barcelona afgebouwd en officieel geopend. Daar moeten we dus in rotjes van tien naartoe. Zo eindigen we op een positieve en hoopvolle noot.

Gelukkig Nieuwjaar!